Son güncelleme: 3 Mayıs 2026 | Güvenlik İçeriği
Akaryakıt rafinerileri, petrokimya tesisleri ve LPG depolama alanlarında şebeke gücü kesildiğinde kaçış koridorlarının aydınlık kalması, insan hayatını doğrudan etkileyen bir güvenlik gerekliliğidir. Zone 1 ex-proof acil aydınlatma armatürleri; hem patlayıcı ortam güvenliği (ATEX/IECEx) hem de kaçış yolu aydınlatma standartlarını (EN 1838) eş zamanlı karşılamak zorundadır. 10 yıllık Pelsan aydınlatma bayiisi Mutel Elektrik olarak, Zone 1 sahalarına yönelik acil aydınlatma gerekliliklerini, Pelsan Exproof serisinin teknik özelliklerini ve doğru ürün seçim kriterlerini aşağıda ayrıntılı biçimde aktarıyoruz.
Normal aydınlatma arıza yaptığında veya şebeke gücü kesildiğinde patlayıcı gaz ortamında tahliye, standart binalara kıyasla çok daha karmaşık bir operasyondur. Hem görünürlük hem de panik kontrolü açısından kaçış yolu aydınlatmasının kesintisiz sürmesi zorunludur. Türkiye'de Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik kapsamında acil aydınlatma her yapı türünde zorunlu tutulurken, patlayıcı ortamlar için ek olarak ATEX Direktifi 2014/34/EU hükümleri devreye girer.
Bu iki zorunluluğun kesişim noktasında yalnızca bir ürün grubu yer alır: hem EN 1838 performans gerekliliklerini hem de IEC 60079 serisi ATEX sertifikasını taşıyan Zone 1 ex-proof armatürleri. Standart acil aydınlatma armatürleri, IP sınıfı ne olursa olsun, ATEX sertifikası taşımadığı için bu ortamlarda kullanılamaz.
Exproof armatür ailesinin acil aydınlatma alt kategorisinde ürün seçimi yapılırken birbirinden farklı iki standart setini karşılamak gerekir. Aşağıdaki teknik kriterler, bu iki standardın kesişimini oluşturur:
Mutel bünyesinde stok tutulan Pelsan Exproof acil çıkış serisi; Zone 1 sahalarına özel tasarlanmış, 3 saatlik akü yedekleme kapasitesiyle donatılmış, sıva üstü montajlı üç modelden oluşur. Tüm modeller IP66 koruma sınıfında ve ATEX sertifikalıdır.
Tek lambалы 22W LED acil çıkış yönlendirme armatürü. 6500K gün ışığı renk sıcaklığı ve 3 saatlik NiMH akü kapasitesiyle Zone 1 kaçış koridorlarında birincil aydınlatma ve yönlendirme işlevi görür. Şebeke voltajı yeniden sağlandığında akü otomatik şarj moduna geçer.
Çift lambалы 2×8W konfigürasyonu; toplam 16W güç tüketimi ile dar koridorlar, boru hattı geçişleri ve kapı kenarı yönlendirme noktaları için idealdir. Çift lamba düzeni, tek lamba arızasında diğer lambanın çalışmayı sürdürmesiyle ek güvenlik sağlar. 6500K ve IP66 koruması.
Yüksek çıkışlı 2×18W çift lamba modeli; daha geniş kaçış koridorları, pompa istasyonu geçişleri ve yüksek trafik hacimli acil çıkış kapıları için uygundur. Toplam 36W çıkış, duman/buhar yoğunluğunun arttığı koşullarda görünürlüğü destekler. IP66 ve ATEX sertifikalı.
| Model | Güç | IP | Akü Süresi | Montaj | Ürün Kodu |
|---|---|---|---|---|---|
| Pelsan Exproof Acil Çıkış 22W | 22W | IP66 | 3 Saat | Sıva Üstü | 112919 |
| Pelsan Exproof Acil Çıkış 2×8W | 2×8W | IP66 | 3 Saat | Sıva Üstü | 112920 |
| Pelsan Exproof Acil Çıkış 2×18W | 2×18W | IP66 | 3 Saat | Sıva Üstü | 112921 |
EN 1838 standardı acil aydınlatmayı üç alt kategoride tanımlar. Zone 1 projelerinde hangi kategorinin ne zaman gerekli olduğunun doğru bilinmesi, eksik veya hatalı tesis riskini ortadan kaldırır:
| Kategori | EN 1838 Bölümü | Minimum Aydınlık | Zone 1'deki Tipik Konum |
|---|---|---|---|
| Kaçış yolu aydınlatması | Madde 4 | 1 lüks (merkez hattı) | Koridor, boru hattı geçişi, merdiven |
| Açık alan acil aydınlatması | Madde 5 | 0,5 lüks (ortalama) | Büyük proses odası, kompresör sahası |
| Yüksek riskli alan aydınlatması | Madde 6 | Normal aydınlığın %10'u (min. 15 lüks) | Aktif proses noktası, kontrol paneli önü |
Pelsan Exproof 22W / 2×8W / 2×18W serisi öncelikle kaçış yolu aydınlatması ve yönlendirme işlevi için tasarlanmıştır. Büyük açık sahalar veya yüksek riskli proses noktaları için acil aydınlatma kategorimizde ek çözümler incelenebilir. Yüksek tavan sahalarında ek genel aydınlatma desteği için Zone 1 yüksek tavan armatürleri birlikte değerlendirilebilir.
Zone 1 acil aydınlatma armatürlerinin doğru konumlandırılması, hem EN 1838 hem de Türk yangın mevzuatı açısından kritik öneme sahiptir. Yanlış yerleşim; sahada yeterli lüks değeri sağlansa bile denetimde uyumsuzluk tespitine yol açabilir.
Pelsan Exproof acil çıkış armatürleri sıva üstü montaj için tasarlanmıştır; önerilen montaj yüksekliği 2,0–2,5 m arasındadır. Bu yükseklik; hem EN 1838'deki görüş mesafesi gerekliliklerini hem de Zone 1 sahasındaki mekanik darbe riskinden korunmayı dengeler. Yönlendirme işareti her yönden net okunabilir olmak zorundadır.
Zone 1 ex-proof acil aydınlatma armatürlerinde hem patlayıcı ortam mevzuatı hem de acil aydınlatma standartları kapsamında periyodik test ve bakım zorunludur. İki standart alanının gerekliliklerini karşılamak üzere aşağıdaki bakım planı benimsenmelidir:
Zone 1 ex-proof acil aydınlatma için teknik hesaplama, stok durumu ve fiyat teklifi: 0212 254 44 46 | eticaret@mutel.com.tr
Hayır. Zone 1 patlayıcı gaz ortamında kullanılacak tüm elektrikli teçhizatın ATEX/IECEx sertifikası zorunludur. Standart acil aydınlatma armatürleri —IP sınıfı ne olursa olsun— ATEX sertifikası taşımadığı için Zone 1 alanlarda kullanılamaz. Bu kural ATEX Direktifi 2014/34/EU ve Türkiye'nin ilgili uygulama yönetmeliği kapsamında hukuki zorunluluk niteliğindedir.
EN 1838:2013 standardına göre acil aydınlatmada minimum akü süresi 1 saattir; ancak patlayıcı ortamlarda tahliyenin güçlüğü göz önüne alındığında 3 saat kapasiteli ürünler tercih edilmeli, tesisin risk değerlendirmesine göre bu süre uzatılabilir. Pelsan Exproof serisi standart olarak 3 saat akü kapasitesiyle donatılmıştır.
EN 1838 ve Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik'e göre kaçış yolu üzerindeki acil aydınlatma armatürleri zemin düzeyinde en az 1 lüks (merkez hattı) sağlamalıdır. Yerleşim aralığı tavan yüksekliğine ve armatür ışık dağılımına bağlıdır; genel kural olarak armatür montaj yüksekliğinin 2 katından daha uzak mesafeye konumlandırılmaz. Kaçış kapısı, merdiven başı ve yön değişim noktalarında zorunlu yerleşim uygulanır.
Hem ATEX hem de acil aydınlatma standartları (EN 62034, IEC 60079-17) doğrultusunda bu armatürlerin bakım ve testi; patlayıcı ortam konusunda sertifikalı yetkili teknisyen tarafından yapılmalıdır. Rutin fonksiyon testi aylık, tam akü deşarj testi yıllık yapılır. Tüm testler kayıt altına alınmalı ve talep edildiğinde yetkililere ibraz edilebilmelidir.
Hayır. Fosforlu işaretler, normal aydınlatmanın kesintiye uğraması durumunda enerji depolayıp ışık yayarlar; ancak karanlık veya dumanlı ortamlarda etkinlikleri hızla düşer. EN 1838 ve Türk yangın yönetmeliği kapsamında kaçış yollarında aktif aydınlatma zorunludur. Zone 1 ortamlarında ise bu aydınlatmanın ATEX/IECEx sertifikalı olması gerekmektedir.
Bayi Girişi
