Siemens 5SL Kod Okuma: Sigorta Kodundan Ne Anlarız?
Elinizde 5SL6325-7 yazan bir sigorta var. Bu kod size ürünün kesme kapasitesini, kaç kutuplu olduğunu, kaç amper olduğunu ve hangi eğri tipinde çalıştığını tek satırda söyler. Kodu okumayı öğrenmek, uzun bir malzeme listesini kataloga bakmadan doğrulamayı mümkün kılar. 10 yıllık Pelsan aydınlatma bayiisi Mutel Elektrik olarak bu yazıda; Siemens sigorta kodunun her hanesini ve seçim mantığını anlatıyoruz.
Önemli Bilgilendirme: Otomatik sigorta aşırı yük ve kısa devreye karşı koruma sağlar; kaçak akıma karşı koruma sunmaz. Can güvenliği için kaçak akım rölesi ayrıca kullanılmalı, bağlantılar yetkili kişi tarafından yapılmalıdır.
Kodu Hane Hane Çözmek
Siemens sigorta kodları belirli bir düzene göre kurgulanmıştır. Her hane bir teknik özelliği taşır ve sıralama her üründe aynıdır.
| Kod Parçası | Anlamı | Örnek |
|---|---|---|
| 5SL | Otomatik sigorta ailesi | 5SL… |
| 4. hane | Kesme kapasitesi (6 = 6 kA, 4 = 10 kA) | 5SL6 / 5SL4 |
| 5. hane | Kutup sayısı (1, 2, 3) | 5SL6325 |
| Sonraki haneler | Nominal akım (A) | 5SL6325 |
| Son ek | Eğri tipi (-6 = B, -7 = C) | 5SL6325-7 |
Örnek çözümleme: 5SL6325-7 kodu; 6 kA kesme kapasiteli, üç kutuplu, 25 A nominal akımlı, C eğrili bir otomatik sigortayı tanımlar. Aynı mantıkla 5SL4110-7 kodu 10 kA sınıfında tek kutuplu 10 A C eğrili modeli ifade eder.
Uygulama: Bir Listeyi Doğrulamak
Kod mantığını bildiğinizde, elinize gelen bir malzeme listesini hızlıca gözden geçirebilirsiniz. Aşağıdaki tablo bunun nasıl işlediğini gösterir.
| Kod | Kesme | Kutup | Akım | Eğri |
|---|---|---|---|---|
| 5SL6101-7 | 6 kA | 1 | 1 A | C |
| 5SL6106-6YA | 6 kA | 1 | 6 A | B |
| 5SL6216-7 | 6 kA | 2 | 16 A | C |
| 5SL4110-7 | 10 kA | 1 | 10 A | C |
| 5SL4320-7 | 10 kA | 3 | 20 A | C |
Bu modeller ve daha fazlası Siemens otomatik sigorta kategorisinde listelenir.
Karar 1: Kesme Kapasitesi (5SL6 mi 5SL4 mü?)
5SL6 — 6 kA Sınıfı
Konut, ofis ve ticari tesislerin standart koruma sınıfıdır. Şebekenin orta ve uç noktalarındaki panolarda, aydınlatma ve priz gruplarında yaygın olarak kullanılır.
5SL4 — 10 kA Sınıfı
Trafoya yakın dağıtım panolarında ve sanayi tesislerinde tercih edilir. Arıza akımının yüksek olduğu noktalarda cihazın kendisini de koruyacak marjı sağlar.
Neden kritik? Kesme kapasitesi, sigortanın hasar görmeden kesebileceği en yüksek kısa devre akımıdır. Bu değerin altında kalan bir cihaz, arıza anında kesme yapamayarak kendisi de hasar görebilir. Kısa devre akımı trafodan uzaklaştıkça düştüğü için, aynı tesisin ana panosunda 10 kA, kat panolarında 6 kA kullanmak yaygın bir uygulamadır.
Karar 2: Eğri Tipi (-6 mı -7 mi?)
Kod sonundaki ek, eğri tipini belirler ve yük karakterine göre seçilir.
| Eğri | Kod Eki | Manyetik Açma | Uygun Yük |
|---|---|---|---|
| B | -6 | 3 – 5 × In | Aydınlatma, priz, rezistif ısıtıcı, uzun kablolu hat |
| C | -7 | 5 – 10 × In | Karışık yük, küçük motor, LED sürücü, trafo |
Pratik kural: Sadece aydınlatma ve priz besleyen bir grup için B eğrisi (-6) yeterlidir. Aynı hatta motor, kompresör veya çok sayıda LED sürücü bulunuyorsa C eğrisi (-7) seçilir. Aksi hâlde cihazlar her devreye girdiğinde sigorta atabilir.
Karar 3: Nominal Akım ve Kablo
Sigortanın görevi cihazı değil, iletkeni korumaktır. Bu nedenle nominal akım kablo kesitinin taşıma kapasitesinin altında kalmalıdır.
| Kablo Kesiti | Tipik Sigorta Değeri | Yaygın Kullanım |
|---|---|---|
| 1,5 mm² | 10 A | Aydınlatma hatları |
| 2,5 mm² | 16 A | Priz grupları |
| 4 mm² | 20 – 25 A | Yüksek yüklü priz, küçük makine |
| 6 mm² | 32 A | Mutfak, ısıtıcı, tali pano besleme |
| 10 mm² | 40 A | Kat panosu besleme |
Tablodaki değerler tipik döşeme koşulları için yaklaşık büyüklüklerdir. Kesin seçim; döşeme biçimi, ortam sıcaklığı, hat uzunluğu ve gruplama sayısına göre proje hesabıyla belirlenir. Kablo seçenekleri elektrik kablosu kategorisinde yer alır.
Karar 4: Kutup Sayısı
- Tek kutup (kod 5. hanesi 1): Monofaze aydınlatma ve priz hatlarında; yalnız faz kesilir.
- İki kutup (5. hane 2): Faz ve nötrün birlikte kesilmesi gereken monofaze devrelerde.
- Üç kutup (5. hane 3): Trifaze motor ve makine beslemelerinde; üç faz aynı anda kesilir.
- Modül genişliği: Kutup sayısı arttıkça ray üzerinde kaplanan alan artar.
Sipariş Sırasında Ne Yazılmalı?
Kod son ekine kadar eksiksiz yazılmadığında yanlış varyant gelme riski yüksektir. Özellikle eğri tipi eki gözden kaçar.
- Tam kodu yazın: 5SL ile başlayıp son ek dahil tüm haneleri belirtin.
- Teknik değeri de ekleyin: "5SL6325-7 / 3×25 A C eğrisi 6 kA" biçiminde yazmak doğrulamayı kolaylaştırır.
- Adet belirtin: Her varyant için ayrı satır açın.
- Teslimde kontrol edin: Ürün etiketini sipariş koduyla karşılaştırın.
Kaçak Akım Koruması Ayrı Bir Konu
Sık karıştırılan nokta: Bir kişi gerilimli parçaya temas ettiğinde vücuttan geçen akım, sigortanın açması için gereken değerin çok altındadır. Sigorta hiçbir tepki vermez. Can güvenliği için devrede ayrıca kaçak akım rölesi bulunmalıdır.
Kademeli koruma kurgusunda ana girişte 300 mA, çıkış gruplarında 30 mA hassasiyetli cihazlar kullanılır. Seçenekler Siemens kaçak akım koruma kategorisinde listelenir; yer kısıtı olan panolarda 5SU serisi kombine cihazlar tercih edilir.
Kontrol Listesi
- Devrenin sürekli yük akımı hesaplandı mı?
- Kablo kesiti ve taşıma kapasitesi kontrol edildi mi?
- Kesme sınıfı (5SL6 / 5SL4) panonun konumuna uygun mu?
- Eğri tipi eki (-6 / -7) yük karakterine göre seçildi mi?
- Kutup sayısı hanesi besleme tipiyle eşleşiyor mu?
- Toplam modül genişliği pano rayına sığıyor mu?
- Kaçak akım koruması ayrıca planlandı mı?
Yaygın Hatalar
- Kod son ekini yazmadan sipariş verip yanlış eğri almak
- Motor hattında B eğrili (-6) sigorta kullanmak
- Trafoya yakın panoda 5SL6 sınıfı seçmek
- Sürekli açan sigortanın değerini büyüterek "çözmek"
- Kablo kesitinden büyük nominal akım takmak
- Sigortayı kaçak akım koruması sanmak
Liste Doğrulama: Pratik Yöntem
Kod mantığını bildiğinizde, elinize gelen bir malzeme listesini hızlıca gözden geçirebilirsiniz. Aşağıdaki sıra hataları erken yakalar.
- Kesme sınıfını tarayın: Tüm satırlarda 5SL6 mı 5SL4 mü olduğu kontrol edilir.
- Kutup hanelerini karşılaştırın: Devre listesindeki faz sayısıyla eşleştirilir.
- Akım değerlerini kablo ile eşleştirin: Her satır kablo kesitiyle karşılaştırılır.
- Eğri eklerini kontrol edin: Motor hatlarında "-7" olduğu doğrulanır.
- Adetleri toplayın: Toplam modül genişliği pano rayına sığmalıdır.
- Yedek ekleyin: Kritik değerlerden bir miktar fazla sipariş edilir.
Zaman kazandıran ayrıntı: Her kod satırının karşısına "3 faz 25 A C eğrisi 6 kA" gibi bir açıklama yazmak, hem sipariş öncesi kontrolü hem teslim alırken doğrulamayı belirgin biçimde hızlandırır.
Teslim Alırken Etiket Kontrolü
Gelen ürünün etiketindeki kod, sipariş koduyla hane hane karşılaştırılmalıdır. Özellikle son ek ve kutup hanesi, kutu açılmadan etiketten okunabilir.
Listeyi Saklamak
Doğrulanmış kod listesi proje dosyasına eklendiğinde, ileride yapılacak yedek parça siparişlerinde ve pano genişletmelerinde doğrudan referans olur.
Listede her kodun karşısında devre adı ve teknik açıklama bulunmalıdır.
Kod okumayı öğrenmek, uzun bir malzeme listesini kataloga bakmadan doğrulamayı mümkün kılar. 5SL serisinin düzenli yapısı sayesinde kesme sınıfı, kutup sayısı, akım ve eğri tipi tek satırdan okunur; bu alışkanlık hem sipariş hem teslim aşamasında zaman kazandırır.
Doğrulanmış liste proje dosyasına eklendiğinde, ileriki pano genişletmelerinde doğrudan referans olur.
5SL ailesinin ardından gelen hane kesme sınıfını, sonraki hane kutup sayısını, devamındaki rakamlar nominal akımı, son ek ise eğri tipini gösterir. "-6" B eğrisini, "-7" C eğrisini ifade eder.
Kesme kapasitesi farklıdır. 5SL6 serisi 6 kA ile konut ve ticari uygulamalara, 5SL4 serisi 10 kA ile sanayi ve trafoya yakın dağıtım panolarına yöneliktir.
C eğrisini belirtir. C eğrisi 5–10 kat aralığında manyetik açma yapar ve motor, trafo ile LED sürücü gibi yüksek başlangıç akımlı yüklerde kullanılır. "-6" eki ise B eğrisidir.
Devrenin yükünden büyük, kablo kesitinin taşıma kapasitesinden küçük bir değer seçilir. Sigortanın görevi iletkeni korumaktır.
Kesme sınıfı hanesinden hemen sonraki hanededir. 5SL6106 tek kutuplu, 5SL6325 ise üç kutuplu modeli tanımlar.
Hayır. Aşırı yük ve kısa devreye karşı koruma sağlar. Toprak üzerinden kaçan akım için ayrıca kaçak akım rölesi veya kombine koruma cihazı kullanılmalıdır.