Kategoriler
Seçilen Filtreler
{{ FILTERS.VARIANTS.TYPE1_NAME }}
{{ FILTERS.VARIANTS.TYPE2_NAME }}
Marka
Model
{{ FILTER.NAME }}
Fiyat
ABB Kontaktör: AF, AS, ESB ve Kompanzasyon Serileri
ABB kontaktörler, bir yükü kumanda devresinden gelen sinyalle uzaktan devreye alan ve çıkaran elektromekanik anahtarlardır. Seçimde belirleyici olan üç değer vardır: anahtarlanacak akım, bobin gerilimi ve yükün karakteri. 10 yıllık Pelsan aydınlatma bayiisi Mutel Elektrik olarak bu sayfada; AF, AS, ESB ve kompanzasyon serilerinin nerede kullanıldığını ve gerçek sipariş kodlarıyla model seçeneklerini ele alıyoruz.
Önemli Bilgilendirme: Kontaktör kodları bobin gerilimine göre değişir. Aynı akım değerinde 24 V ve 230 V bobinli varyantlar farklı sipariş kodu taşır; kumanda devresi gerilimi doğrulanmadan sipariş verilmemelidir.
Kontaktör Serileri ve Kullanım Alanları
ABB kontaktör portföyü, yükün karakterine göre ayrışan dört ana grupta toplanır. Aralarındaki fark yalnızca akım değeri değil, bobin teknolojisi ve tasarım amacıdır.
| Seri | Bobin Yapısı | Hedef Uygulama |
|---|---|---|
| AF | Geniş aralıklı elektronik bobin | Motor ve grup anahtarlama, gerilim dalgalanan tesisler |
| AS | Sabit gerilimli klasik bobin | Standart motor ve güç devreleri |
| ESB | Tesisat tipi, sessiz çalışma | Aydınlatma grupları, rezistif yükler |
| UA | Kompanzasyon tipi | Kondansatör grubu anahtarlama |
Kullanım Kategorisi: AC-1 ve AC-3
Bir kontaktörün üzerinde iki farklı akım değeri yazılıdır ve bunlar aynı şeyi ifade etmez. Hangi değerin geçerli olacağını, anahtarlanan yükün karakteri belirler.
AC-1 — Rezistif Yük
Isıtıcı, rezistans ve aydınlatma gibi devreye girerken ani akım sıçraması yaratmayan yükler için geçerlidir. Kontaklar daha az zorlandığı için aynı gövde daha yüksek akım değeri taşır.
AC-3 — Motor Yükü
Asenkron motorların yol verme ve durdurma koşullarını kapsar. Motor devreye girerken nominalin birkaç katı akım çektiğinden kontaklar daha ağır çalışır; bu nedenle AC-3 değeri daha düşüktür.
Seçim notu: Motor devresinde kontaktör seçerken katalogdaki AC-3 değeri esas alınmalıdır. AC-1 değerine bakarak seçim yapmak, kontakların beklenenden çok daha kısa sürede aşınmasına yol açar.
AF Serisinin Geniş Bobin Aralığı
Klasik kontaktörlerde her bobin gerilimi ayrı bir koddur. AF serisi ise elektronik bobin yapısı sayesinde geniş bir gerilim aralığında çalışır.
- Tek kod, çok gerilim: 100–250 V aralığında besleme yapılan panolarda aynı ürün kullanılabilir.
- Gerilim dalgalanmasına dayanım: Şebeke gerilimindeki düşüşlerde kontaktörün bırakma riski azalır.
- Stok kolaylığı: Pano imalatçısının tutması gereken varyant sayısı azalır.
- Düşük tutma gücü: Elektronik bobin, çalışma sırasında daha az enerji tüketir.
ESB Tesisat Kontaktörleri
ESB serisi, motor değil tesisat yükleri için tasarlanmıştır. Aydınlatma gruplarının merkezi kumandası, ısıtıcı devreleri ve sessiz çalışma istenen ortamlarda kullanılır.
| Özellik | ESB Serisi | Güç Kontaktörü |
|---|---|---|
| Çalışma sesi | Sessiz | Duyulabilir |
| Hedef yük | Aydınlatma, rezistif | Motor, karışık yük |
| Besleme | AC ve DC seçenekli | Genellikle AC |
| Termik röle uyumu | Gerekmez | Uyumlu |
| Tipik konum | Bina otomasyonu panosu | Motor kumanda panosu |
Aydınlatma grubunu zaman programıyla çalıştıran panolarda ESB kontaktörler, ABB zaman saati modelleriyle birlikte kullanılır.
Kompanzasyon Kontaktörleri
Kondansatör grupları devreye girerken çok kısa süreli ancak çok yüksek bir akım darbesi oluşur. Standart bir kontaktör bu darbeye uzun süre dayanamaz.
Kompanzasyon tipi kontaktörler, kondansatörün şarj akımını sınırlayan ön yükleme dirençleri ile üretilir. Bu sayede hem kontak ömrü korunur hem de şebekeye yansıyan darbe azalır. Reaktif güç kompanzasyon panolarında bu tip kontaktörlerin kullanılması gerekir.
ABB Kontaktör Modelleri ve Sipariş Kodları
Aşağıdaki tablo, Mutel'de aktif olan ABB kontaktörlerden farklı serileri temsil eden örnekleri içerir. Her koda tıklayarak ürünün canlı sayfasına ulaşabilirsiniz.
| Ürün Kodu | Model | Akım | Bobin / Kontak | Seri |
|---|---|---|---|---|
| 1SBL137001R1301 | AF09-30-01 | 9 A | 1NK | AF |
| 1SBL121001R2610 | AS16-30-10 | 15,5 A | 1NA | AS |
| 1SBL277001R1100 | AF30-30-00-11 | 32 A | 24 V | AF |
| 1SAE231111R0640 | ESB25-40N | 25 A | 230–240 V AC/DC | ESB |
| 1SBL281024R8010 | Kompanzasyon kontaktörü | 30 kVAr | — | UA |
| 1SBL411024R8000 | UA 75-30-00 RA | 60 kVAr | — | UA |
Motor devrelerinde kontaktörün altına takılacak koruma için ABB termik röle seçenekleri, kumanda devresini genişletmek için ABB yardımcı kontak ve bobin listesi incelenebilir.
Sipariş Öncesi Kontrol Listesi
- Yük tipine göre AC-1 mi AC-3 mü değerlendirileceği belirlendi mi?
- Motor gücü veya anahtarlanacak akım hesaplandı mı?
- Bobin gerilimi kumanda devresiyle uyumlu mu?
- Gerekli yardımcı kontak sayısı (NA / NK) belirlendi mi?
- Kondansatör grubu için kompanzasyon tipi seçildi mi?
- Termik röle uyumu aynı seri içinden doğrulandı mı?
Yaygın Hatalar
- Motor devresinde AC-1 akım değerine göre kontaktör seçmek
- Kondansatör grubuna standart güç kontaktörü takmak
- 24 V kumanda devresine 230 V bobinli model sipariş etmek
- Aydınlatma otomasyonunda sessiz çalışma gereken yerde güç kontaktörü kullanmak
- Yardımcı kontak yapılandırmasını şemayla karşılaştırmadan seçmek
Kontaktör Ömrünü Belirleyen Etkenler
Bir kontaktörün kataloğunda iki ayrı ömür değeri bulunur: mekanik ve elektriksel. Bu ikisinin farkını bilmek, doğru gövde seçimini ve bakım planını belirler.
| Ömür Tipi | Neyi Ölçer? | Belirleyici Etken |
|---|---|---|
| Mekanik ömür | Yüksüz açma kapama sayısı | Yay ve mekanizma aşınması |
| Elektriksel ömür | Yük altında açma kapama sayısı | Kontak yüzeyi erimesi |
| Anahtarlama sıklığı | Saatlik çevrim sayısı | Isı birikimi |
| Yük karakteri | Motor mu rezistif mi | Ark enerjisi |
Elektriksel ömür daima mekanik ömürden kısadır. Motor yükünde her açma anında kontaklar arasında ark oluşur ve yüzeyden bir miktar malzeme kopar. Bu nedenle sık devreye giren bir uygulamada, akım değeri yeterli olsa bile bir üst gövde seçmek toplam maliyeti düşürür.
Saha örneği: Günde yüzlerce kez devreye giren bir konveyör motorunda, akım değerine göre seçilmiş bir kontaktör beklenenden çok daha erken yenilenir. Aynı çıkışta bir üst sınıf gövde kullanıldığında kontaklar daha az zorlanır ve değişim aralığı belirgin biçimde uzar.
Kontaktör Arıza Belirtileri
| Belirti | Olası Neden | Yapılacak |
|---|---|---|
| Sürekli uğultu | Bobin veya çekirdek yüzeyi | Yüzey temizliği, bobin kontrolü |
| Çekmiyor | Bobin kopuk veya gerilim yok | Bobin uçlarında gerilim ölçülür |
| Bırakmıyor | Mekanik sıkışma, kontak kaynaması | Derhal devre dışı bırakılır |
| Kontakta erime | Aşırı anahtarlama, yanlış sınıf | Yedek kontak takımı, gövde gözden geçirilir |
| Isınma | Gevşek klemens | Bağlantı sıkılır |
Kontaktör Değişiminde Sıra
Arızalı bir kontaktörün değişimi, yalnız cihazı sökmekten ibaret değildir. Doğru sıra izlendiğinde hem güvenlik sağlanır hem yeniden bağlama hatası önlenir.
Önce güç ve kumanda devrelerinin enerjisi kesilir ve gerilim yokluğu ölçülerek doğrulanır. Ardından tüm kablo uçları etiketlenir; özellikle yardımcı kontak uçlarında NA ve NK karışması yaygın bir hatadır.
Yeni cihaz takıldıktan sonra kumanda enerjilendirilip çekme ve bırakma davranışı gözlenir; ana kontakların üç fazda da aynı anda temas ettiği kontrol edilir.
Doğru seçilmiş ve düzenli kontrol edilen bir kontaktör, pano ömrü boyunca sorunsuz hizmet verir. Seçimde AC-3 değeri, bobin gerilimi ve anahtarlama sıklığı birlikte değerlendirildiğinde erken arıza riski büyük ölçüde ortadan kalkar.
AF serisi geniş aralıklı elektronik bobinle çalışır; 100–250 V gibi bir aralıkta tek kod kullanılabilir ve gerilim dalgalanmasına dayanıklıdır. AS serisi ise sabit bobin gerilimli klasik yapıdadır.
AC-1 rezistif yükler, AC-3 ise motor yükleri için geçerlidir. Motor devreye girerken nominalin birkaç katı akım çektiğinden kontaklar daha ağır çalışır ve AC-3 değeri daha düşük olur.
Önerilmez. ESB serisi aydınlatma ve rezistif yükler için tasarlanmıştır. Motor devrelerinde AF veya AS serisi güç kontaktörleri ve uygun termik röle kullanılmalıdır.
Kondansatör devreye girerken çok yüksek bir akım darbesi oluşur. Kompanzasyon tipi kontaktörler ön yükleme dirençleriyle bu darbeyi sınırlar ve kontak ömrünü korur.
Kumanda devresini besleyen gerilim değerine göre belirlenir. Kumanda trafosu çıkışı 24 V ise 24 V bobinli, doğrudan şebekeden besleniyorsa 230 V bobinli varyant seçilir.
Evet. Uyumlu yardımcı kontak blokları kontaktör gövdesine takılarak ek NA veya NK kontak sağlanır. Blok seçiminde kontaktör serisi ve gövde uyumu doğrulanmalıdır.