Kategoriler
Seçilen Filtreler
{{ FILTERS.VARIANTS.TYPE1_NAME }}
{{ FILTERS.VARIANTS.TYPE2_NAME }}
Marka
Model
{{ FILTER.NAME }}
Fiyat
Eaton Ray Tipi Kontaktör: Tesisat Kontaktörü Seçimi
Ray tipi kontaktör, DIN ray üzerine oturan ve genellikle aydınlatma ile rezistif yükleri anahtarlayan tesisat kontaktörüdür. Motor kumandası için üretilen güç kontaktörlerinden farkı, sessiz çalışması ve bina otomasyonuna uygun tasarımıdır. 10 yıllık Pelsan aydınlatma bayiisi Mutel Elektrik olarak bu sayfada; tesisat kontaktörünün kullanım alanlarını, güç kontaktöründen farkını, seçim kriterlerini ve kumanda kurgusunu ele alıyoruz.
Önemli Bilgilendirme: Tesisat kontaktörleri aydınlatma ve rezistif yükler için tasarlanmıştır. Motor devrelerinde AC-3 sınıfı güç kontaktörleri ve uygun aşırı yük koruması kullanılmalıdır. Bağlantılar yetkili kişi tarafından yapılmalıdır.
Tesisat Kontaktörü Nerede Kullanılır?
Bina içindeki aydınlatma gruplarının merkezi kumandası, tesisat kontaktörünün en yaygın kullanım alanıdır. Zaman saati, sensör veya merkezi buton üzerinden gelen sinyal, tüm grubu tek noktadan devreye alır.
| Uygulama | Kumanda Kaynağı | Neden Tesisat Kontaktörü? |
|---|---|---|
| Ortak alan aydınlatması | Zaman saati | Sessiz çalışma, sürekli enerjili kalır |
| Dış aydınlatma grubu | Astronomik saat | Büyük grup tek noktadan kumanda |
| Otopark aydınlatması | Sensör veya program | Yüksek anahtarlama sayısı |
| Isıtıcı devreleri | Termostat | Rezistif yük, AC-1 sınıfı |
| Vitrin ve tabela | Zaman programı | Düzenli açma kapama |
Tesisat Kontaktörü ve Güç Kontaktörü Farkı
Tesisat Kontaktörü
Sessiz çalışacak biçimde tasarlanmıştır; ofis, konut ve yaşam alanlarına yakın panolarda uğultu yaratmaz. AC-1 sınıfında yüksek akım taşır, DIN ray üzerine oturur ve genellikle 2 veya 4 kutuplu sunulur.
Güç Kontaktörü
Motor yol verme koşullarına dayanacak biçimde üretilir. AC-3 sınıfı değerlere sahiptir ve termik röle ile birleşir. Çalışma sırasında duyulabilir bir uğultu oluşabilir.
| Özellik | Tesisat Kontaktörü | Güç Kontaktörü |
|---|---|---|
| Hedef yük | Aydınlatma, rezistif | Motor, karışık yük |
| Çalışma sesi | Sessiz | Duyulabilir |
| Termik röle uyumu | Gerekmez | Uyumlu |
| Kutup yapısı | 2P / 4P yaygın | 3P yaygın |
| Tipik konum | Bina otomasyonu panosu | Motor kumanda panosu |
LED Aydınlatmada Kontak Seçimi
Modern aydınlatma tesisatlarının neredeyse tamamı LED sürücülü armatürlerden oluşur. Bu durum, kontaktör seçiminde göz önünde bulundurulması gereken bir fark yaratır.
Başlangıç akımı uyarısı: LED sürücüler devreye girerken nominal akımlarının çok üzerinde, mikrosaniyeler süren bir başlangıç akımı çeker. Onlarca armatürün tek kontaktörden beslendiği gruplarda bu darbeler birikerek kontakların erken aşınmasına yol açar. Bu tip gruplarda yük birden fazla kontaktöre bölünmeli veya kapasitede belirgin pay bırakılmalıdır.
| Yük Tipi | Başlangıç Akımı | Kapasite Payı |
|---|---|---|
| Akkor lamba | Düşük | Nominal akım yeterli |
| Halojen | Orta | Sınırlı pay |
| Floresan (balastlı) | Orta | Pay bırakılır |
| LED sürücülü armatür | Kısa süreli yüksek | Belirgin pay, yük bölme |
Kumanda Kurgusu
- Grup yükünü hesaplayın: Aydınlatma grubunun toplam akımını belirleyin.
- Kontaktörü seçin: AC-1 değeri toplam akımı pay ile birlikte karşılamalıdır.
- Kumanda kaynağını belirleyin: Zaman saati, sensör veya buton çıkışı bobini sürer.
- Bobin gerilimini eşleştirin: Kumanda kaynağının gerilimiyle bobin uyumlu olmalıdır.
- Koruma ekleyin: Grup çıkışına uygun değerli otomatik sigorta konur.
- Manuel geçiş bırakın: Bakım için elle devreye alma imkânı planlanır.
Grup koruması için Eaton PL6 otomatik sigorta modelleri, motor devrelerinde ise Eaton DILM güç kontaktörleri kullanılır.
Kutup Sayısı Seçimi
| Kutup | Anahtarlanan | Tipik Kullanım |
|---|---|---|
| 2 kutup | Faz + nötr veya iki faz | Monofaze aydınlatma grubu |
| 3 kutup | Üç faz | Trifaze rezistif yük |
| 4 kutup | Üç faz + nötr | Trifaze aydınlatma, nötr kesme |
Seçim notu: Büyük aydınlatma tesisatlarında yük üç faza dengeli dağıtılır. Bu durumda dört kutuplu bir tesisat kontaktörü, tüm grubu tek cihazla anahtarlar ve pano içinde yer kazandırır.
Stok ve Tedarik
Eaton ray tipi tesisat kontaktörleri proje bazlı tedarik edilmektedir. Grup yükü, kutup sayısı ve bobin gerilimi bilgisiyle birlikte stok ve teslim süresi bilgisini eticaret@mutel.com.tr adresinden alabilirsiniz
Hâlihazırda stokta bulunan alternatifler için ABB ESB serisi tesisat kontaktörleri ve Siemens mini kontaktör modelleri incelenebilir.
Sipariş Öncesi Kontrol Listesi
- Aydınlatma grubunun toplam akımı hesaplandı mı?
- LED yük için kapasite payı bırakıldı mı?
- AC-1 değeri bu akımı karşılıyor mu?
- Kutup sayısı besleme yapısına uygun mu?
- Bobin gerilimi kumanda kaynağıyla eşleşiyor mu?
- Sessiz çalışma gerekliliği değerlendirildi mi?
- Bakım için manuel geçiş imkânı bırakıldı mı?
Yaygın Hatalar
- Motor devresinde tesisat kontaktörü kullanmak
- Çok sayıda LED armatürü tek kontaktörden besleyip kapasite payı bırakmamak
- Ofis ve yaşam alanına yakın panoda sessiz olmayan model seçmek
- Bobin gerilimini kumanda kaynağıyla uyumsuz seçmek
- Grup çıkışına koruma cihazı koymamak
- Bakım için manuel geçiş imkânı bırakmamak
Grup Yükünü Bölmek
Büyük aydınlatma tesislerinde tüm yükü tek kontaktörden beslemek, hem kontak ömrünü kısaltır hem arıza durumunda tesisin tamamını karartır.
- Bölge bazlı ayrım: Her kat veya bölüm ayrı kontaktörle beslenir.
- Kısmi aydınlatma: Bir grup arızalansa da diğerleri çalışmaya devam eder.
- Başlangıç akımı: LED yükü bölündüğünde her kontağa düşen darbe azalır.
- Bakım kolaylığı: Arızalı grup hızla tespit edilir.
- Kademeli devreye alma: Gruplar kısa aralıklarla açılarak şebeke darbesi azaltılır.
Aydınlatma gruplarını ve rezistif yükleri merkezi bir sinyalle anahtarlar. Zaman saati, sensör veya buton çıkışından gelen komutla tüm grubu tek noktadan devreye alır.
Tesisat kontaktörü sessiz çalışacak biçimde tasarlanmıştır ve AC-1 sınıfında yüksek akım taşır. Güç kontaktörü ise motor yol verme koşullarına dayanacak şekilde üretilir ve termik röle ile birleşir.
Önerilmez. Motor yol verirken nominalin birkaç katı akım çeker; tesisat kontaktörünün kontakları bu koşula göre tasarlanmamıştır. Motorda AC-3 sınıfı güç kontaktörü kullanılmalıdır.
LED sürücüler devreye girerken kısa süreli yüksek başlangıç akımı çeker. Çok armatürlü gruplarda yük bölünmeli veya kontaktör kapasitesinde belirgin pay bırakılmalıdır.
Monofaze aydınlatma grubunda iki kutuplu, trifaze dengeli dağıtılmış aydınlatmada dört kutuplu model tercih edilir. Dört kutuplu model tüm grubu tek cihazla anahtarlar.
Zaman saatinin çıkış kontağı kontaktör bobinini sürer; aydınlatma grubunun güç hattı kontaktör kontaklarından geçer. Böylece saatin kontak kapasitesi zorlanmaz.